Ca Sĩ Thái Thanh Hiện Nay

     

Thái Thanh, tên thật Phạm Thị Băng Thanh, sinh năm 1934. Xuất thân trong một gia đình truyền thống âm nhạc, thân phụ của bà là ông Phạm Đình Phụng. Người vợ đầu của ông sinh được 2 người con trai: Phạm Đình Sỹ và Phạm Đình Viêm. Phạm Đình Sỹ lập gia đình với nữ kịch sĩ Kiều Hạnh và có con gái là ca sĩ Mai Hương. Còn Phạm Đình Viêm là ca sĩ Hoài Trung của ban hợp ca Thăng Long.

Bạn đang xem: Ca sĩ thái thanh hiện nay

Người vợ sau của ông Phạm Đình Phụng có 3 người con: trưởng nữ là Phạm Thị Quang Thái, tức ca sĩ Thái Hằng, vợ nhạc sĩ Phạm Duy; con trai thứ, nhạc sĩ Phạm Đình Chương, tức ca sĩ Hoài Bắc; và cô con gái út Phạm Thị Băng Thanh.Thái Thanh bắt đầu sự nghiệp ca hát khi mới 13, 14 tuổi trong những năm kháng chiến chống Pháp, lúc nhỏ bà tự luyện tập giọng hát theo lối chầu văn, hát chèo. Năm 1951, Thái Thanh cùng gia đình chuyển vào Sài Gòn. Tên tuổi Thái Thanh trở nên lẫy lừng từ thập niên 1950 cho đến những ngày cuối của miền Nam Việt Nam. Tiếng hát của bà ngự trị trên khắp các chương trình ca nhạc truyền thanh cũng như truyền hình. Cùng với Thái Hằng, Hoài Bắc, Hoài Trung, Phạm Duy, Khánh Ngọc (vợ nhạc sĩ Phạm Đình Chương) lập nên ban hợp ca Thăng Long nổi tiếng. Giọng ca Thái Thanh cũng từng gắn bó với vũ trường Đêm Mầu Hồng vào những năm đầu 1970.

Tiếng hát Thái Thanh gắn liền với nhạc Phạm Duy. Thái Thanh cũng là giọng ca hàng đầu của dòng nhạc tiền chiến.Năm 1985 Thái Thanh rời Việt Nam và định cư tại Hoa Kỳ. Tại hải ngoại bà tiếp tục trình diễn và ghi âm một số CD với Trung tâm Diễm Xưa. Hai con gái của bà Ý Lan và Quỳnh Hương cũng là những ca sĩ nổi tiếng. Thái Thanh giải nghệ năm 2002, nhưng đến năm 2006, bà lại xuất hiện trên sân khấu chương trình “Thái Thanh và ba thế hệ”.


__________

*Tiếng hát trẻ trung vĩnh viễn, không tuổi, không quá khứ là vì nó tạo mãi được cho người nghe cái cảm giác mát tươi đầu mùa như vậy. Cái não nùng, cái thê thiết rũ rượi là những cái làm già. Thái Thanh không hát cái chết bao giờ, trong cả những ca khúc nói về cái chết. Tiếng hát không bao giờ là một tiếng khóc, nó là đời sống, tiếng cười, và mặt trời. Những cái đen, những cái tối, gì là vũng lầy, gì là vực thẳm, ở ngoài tiếng hát Thái Thanh. Ở ngoài. Không đột nhập. (Mai Thảo)

*
Danh ca Thái Thanh và con gái, Ý Lan (Hình: Kiến Thức)

*Thái Thanh tạo cho mỗi tác phẩm một sinh mệnh mới: Bài hát được “Thái Thanh hóa”, như đã đạt được “đỉnh cao” của cuộc đời, từ đó khó tìm thấy ai đưa nó vượt lên cao hơn nữa. Bởi Thái Thanh, ngoài giọng hát điêu luyện phong phú mở rộng trên nhiều cung bậc, còn có nghệ thuật làm nổi bật lời ca trong nhạc khúc và tạo ra một khí hậu, một tâm cảnh chung quanh bài hát. Nghe Thái Thanh hát là thưởng thức một khúc nhạc, một bài thơ, trong một thế giới nghệ thuật trọn vẹn. Giọng hát xoắn sâu, xoáy mạnh vào tâm tư người nghe, khi lâng lâng, khi tê buốt, sai khiến tâm tư vươn lên, hay lắng xuống. Giọng hát Thái Thanh tha thướt và tha thiết buộc người nghe phải sống cao hơn, sâu hơn, sống nhiều hơn. Tiếng hát Thái Thanh có lúc gợi cảm, khơi tình, hổn hển như lời của nước mây như lời thơ Hàn Mặc Tử.

Khi tiếng hát cất lên, dường như mọi hữu thể làm bằng sỏi đá, sắt thép, thân xác và nước mắt phút chốc tan biến, trở nên vô hình, vô thể, hóa thân trong tiếng hát, khi trầm mặc, khi vút cao; Thái Thanh, phù thủy của âm thanh là một thứ Ðào Nương trong truyền thuyết có ma lực hú về những âm tình u khuất. (Thụy Khuê)

*
Danh ca Thái Thanh (Hình: FB Thái Thanh)

*Nhạc sĩ Bảo Chấn kể với tôi một chuyện về Thái Thanh. Lần đó, Bảo Chấn – một nhạc sĩ trẻ vừa tốt nghiệp khoa dương cầm Nhạc viện Sài Gòn hạng xuất sắc – còn rất “hăng”. Khi đệm cho ca sĩ, ông thường nổi hứng “phăng” những đoạn gian tấu lả lướt bất tận. Lần đệm cho đàn chị Thái Thanh cũng vậy. Ông cũng vuốt miên man như mây trôi gió thoảng trên phím. Đợi nhạc sĩ Bảo Chấn dứt, rồi với phong cách nhẹ nhàng và kiêu kỳ đúng “kiểu… Thái Thanh”, bà quay sang hỏi, “Thế bây giờ… anh đàn hay tôi hát nhỉ”…

Thái Thanh là vậy. Khi hát, bà không chỉ hát. Đúng ra chỉ cần nghe bà hát. Không cần đệm. Không cần đàn. Bà không phải là ca sĩ. Bà kể chuyện bằng giai điệu. Bà ẻo lả. Bà điệu đàng. Bà đùa cợt. Bà khóc than. Bà tỉ tê. Bà vuốt ve. Bà mơn trớn. Bà hờn dỗi. Bà tươi vui. Bà tự sự. Bà là kịch sĩ xuất chúng diễn bằng phong cách hát có một không hai. Chưa hề có phiên bản Thái Thanh thứ hai trong lịch sử tân nhạc Việt Nam. Bà là duy nhất. Và có lẽ chưa có ai hát tiếng Việt đẹp bằng bà. Chưa ca sĩ nào phát âm tiếng Việt chính xác bằng Thái Thanh. Hãy nghe thật kỹ và thật chậm những từ dấu hỏi và ngã được phát ra từ bà. Như Phạm Duy, con người Thái Thanh là kết hợp của tinh túy văn hóa Việt Nam. Có lẽ chưa có ca sĩ nào vừa sang trọng kiêu kỳ vừa đậm nét chân quê hồn Việt bằng Thái Thanh. (Mạnh Kim)

*
Nhạc sĩ Phạm Duy và Danh ca Thái Thanh (Hình: FB Thái Thanh)

*Có thể nói, âm nhạc Việt Nam biến đổi theo lịch sử đến đâu, có tiếng hát Thái Thanh đến đó.

Máu lửa, chiến tranh, bom đạn, chia cắt, người sống, người chết, nước mắt, mồ hôi, thâm nhập vào âm nhạc của chúng ta như thế nào, đều được phản ánh qua tiếng hát Thái Thanh.

Thế nên, không có gì lạ, khi người ta, trong khoảnh khắc nào đó, nghe tiếng hát Thái Thanh đồng thời cũng nhận ra mình vẫn còn.

Phải nghe Thái Thanh hát “Buồn Tàn Thu” của Văn Cao hay “Bà Mẹ Gio Linh” của Phạm Duy để thấy tiếng nói biến thành lời ca thế nào, và được ca sĩ trả lời ca lại cho tiếng nói ra sao.

Không có gi bền vững mãi.Đó là luật của thiên nhiên.

Giữ vững được tiếng hát của mình trong ngót một nửa thế kỷ, không phải chuyện ai cũng làm được.

Khó khăn hơn nữa, với hoàn cảnh lịch sử của chúng ta, công việc của một ca sĩ nhiều khi không phải chỉ là hát mà còn phải biết im lặng nữa. (Nguyễn Đình Toàn)

*
Danh ca Thái Thanh (Tranh: Đinh Trường Chinh)

*tiếc thương thương tiếc bất ngờkhông buồn sao bỗng thẩn thờ thở rangười không quen nhưng chẳng xagiọng hát vốn đã ruột rà lâu năm

mênh mông trôi nổi trong lòng“Tiếng nước tôi…” vọng thinh không ngân dài“Tình Tự Tin” ấm bên taingỡ được ai trải xuống vai lụa vàng

xưa nghe từng đã bàng hoàngchừ âm thanh vọng ngỡ ngàng ưu tưnhìn mọi vật bỗng thành dưmà sao cảm nhận hình như thiếu gì

một người bỏ cuộc ra đicho tôi thêm ngọn cổ thi lụn tàn“tiếng hát vượt được thời gian”thịt da khó tránh chuyển sang bụi trần

vốc tình ái mộ thành tâmthở vào chữ nghĩa lâng lâng tiễn hồnnghìn sau người mãi danh còntiếng Việt sống trường tồn giọng ca (Luân Hoán)

*
Ban hợp ca Thăng Long (Hình Phạm Thành)

*Chỉ ở những bài về tình mẹ, Thái Thanh mới thực sự hát cho chính mình và cho đời sau.

Xem thêm: Cách Làm Sữa Chua Uống Vị Hoa Quả Tại Nhà Ngon Khó Cưỡng, Cách Làm Sữa Chua Uống Hoa Quả

Quỳnh Giao cảm thấy như thế khi nghe bà hát “Bà mẹ Gio Linh”, hay “Lời ru, bú mớm, nâng niu” của Phạm Duy. Cũng thế, Phạm Duy nhắc đến người mẹ rất nhiều trong các ca khúc của ông, và hồi ký về tuổi thơ của ông chỉ có mẹ hiền, mà thiếu vắng hình ảnh của người cha. Chúng ta lại hiểu thêm vì sao giọng hát của Thái Thanh lại gắn liền với ca khúc Phạm Duy.

Người Pháp có câu “văn là người”. Quỳnh Giao cũng nghĩ như thế, giọng hát là người.

Thái Thanh có tiếng hát đẹp, như trường hợp của Kim Tước hay Ánh Tuyết, Mộc Lan, Châu Hà. Nhưng Thái Thanh lại khác hẳn mọi người ở khả năng phát âm rất rõ lời. Thái Thanh có sự bén nhạy thiên phú để hát mạch lạc từng câu từng chữ, với âm sắc hoàn toàn Việt Nam. Cái “hồn Việt” chúng ta nói đến trong tiếng hát của bà được bắt gặp trước tiên ở cách hát cho rõ lời. Cũng vì vậy, đòi Thái Thanh hát nhạc ngoại quốc là chưa bắt được cái “thần” của bà.

Thái Thanh là người hoàn toàn Việt Nam từ cốt tủy. Và hát hay nhất các ca khúc về mẹ. (Quỳnh Giao)

*
Từ trái: Mai Hương, Thái Thanh, Quỳnh Giao, Hà Thanh (Hình: Amnhac)

*”Tôi luôn xem bà là ngọn hải đăng của mình.” (Khánh Ly)

Nếu nói vượt thời gian chỉ duy nhất dành cho danh ca Thái Thanh mà thôi.” (Lệ Thu)

Nếu ta nghiêng mình lệch đi một tý, bình diện với thời gian thay đổi, thì cô Thái Thanh đã ở bên kia tự bao giờ rồi, ví dụ năm ngàn năm về trước hoặc năm ngàn năm về sau.” (Thích Nhất Hạnh)

Và, người ấy đã bay lên nhập vào bầu trăng quê tinh khiết để từ nay trăng không chỉ có ánh mà còn có thanh.

Có lần gã hỏi nhạc sĩ Phạm Duy tại sao không rủ Thái Thanh về, Phạm Duy bảo: tôi có rủ nhưng cô ấy lắc đầu. Gã hỏi: tại sao? Phạm Duy im lặng một lúc rồi khẽ nhún vai nói: cô ấy không hết giận. Gã hỏi tiếp sao giận dai vậy? Phạm Duy bảo: vì quá yêu. Cô ấy quá yêu…

Vâng! Quá yêu! Nước ơi! (Lưu Trọng Văn)

*
Danh ca Thái Thanh (Hình Diễm Xưa)

*Người ta không chỉ thưởng thức giọng hát điêu luyện của Bà, không chỉ rung động với những tâm tình của nhạc sĩ mà Bà làm trung gian trao truyền lại, mà thôi. Nhưng hơn thế nữa, Thái Thanh còn làm cho chúng ta yêu tiếng nói của quê hương mình, yêu âm thanh của tâm hồn người Việt mình, yêu những nhọc nhằn đau đớn của lịch sử mình. Từ đó, yêu đất nước mình.

Hình ảnh của Bà để lại trong lòng người Việt qua vài thế hệ là hình ảnh tuyệt đẹp. Đẹp và tài hoa. Đẹp từ khi còn là cô thiếu nữ hát cùng các anh chị trong gia đình, đến lúc tài năng nở rộ, chín muồi, cho tới lần cuối cùng trên sân khấu với mái tóc bạc phơ. Đẹp ở thần thái sang trọng, tâm hồn mẫn cảm, và sự duyên dáng lẫn nồng nàn. Tôi không ngạc nhiên khi biết rằng có những lần bà đề nghị sửa vài chữ trong ca từ và cách luyến láy khi trình diễn những ca khúc của nhạc sĩ Phạm Duy, và ông chấp nhận.

Có lẽ tôi cũng giống với rất nhiều khán thính giả, tâm hồn của chúng ta được làm cho giàu có, được phong phú hẳn lên, từ những ca khúc qua giọng hát của Thái Thanh. Bà mang cho chúng ta cái Đẹp của tiếng Việt, và thậm chí cả Lòng Yêu Nước.

Vĩnh biệt Thái Thanh. Người Việt yêu quý Bà lắm. (Thận nhiên)

*
Hình: Tranh nhà dutule

*Lâu lắm, hơn 30 năm, không nghe tiếng hát của bà cứ tưởng rằng sẽ vĩnh viễn mất tích những dấu vết mà bà làm một thời niên thiếu trong tôi đẹp đẽ. Không phải nhìn bà trên sân khấu hay trong không gian nhỏ hẹp của Queen Bee nhưng khi tiếng lòng của bà cất lên ngay lập tức có khả năng làm cho bọn chúng tôi gục đầu buồn bã.

Buồn vì chiến tranh, vì thân phận con người trong một đất nước quá nhiều đau đớn. Buồn vì bất lực, vì những cơn bão lửa ập tới trên quê hương đất nước này.

Xem thêm: Lịch Trình Ăn, Ngủ Tham Khảo Cho Trẻ 7, Sự Phát Triển Của Trẻ 7 Tháng Tuổi

Tiếng hát bà réo rắt như suối nguồn trong veo niềm tin của những người còn trẻ. Tiếng hát ấy không quyến rũ nhưng đầy sức hút của thứ sức mạnh không thể kềm chế. Tiếng hát dẫn dắt cả một thời niên thiếu của chúng tôi vào chốn âm thanh được gọi là âm nhạc để từ đó trong hành trình vào đời của chúng tôi có thêm một thứ kết dính được gọi là đam mê.

Tiếng hát ấy đã vình viễn không còn nữa nhưng tên gọi của bà vẫn quanh quẩn chung quanh chúng tôi như lời ai điếu.Thái Thanh. Vương miện của mọi tiếng hát mang tên Việt Nam. (Pham Ngoc Than)